Kto jest najbardziej przejrzysty w powiecie wągrowieckim? Mieścisko i Wapno na czele, miasto Wągrowiec i Gołańcz wyraźnie w tyle.
Indeks codziennej demokracji lokalnej Fundacji Batorego nie mierzy wyborczych emocji ani politycznych deklaracji. Sprawdza to, jak samorząd działa między wyborami: czy informuje mieszkańców o swoich planach, czy pokazuje przebieg prac rady, czy zapowiada konsultacje społeczne i czy później publikuje ich wyniki. Cały indeks został policzony dla wszystkich gmin w Polsce na podstawie 16 wskaźników podzielonych na trzy części: transparentność, otwartość na dialog i responsywność oraz aktywność i upodmiotowienie mieszkańców.
W przypadku powiatu wągrowieckiego porównanie siedmiu gmin pokazuje duże różnice już na samym poziomie przejrzystości działania urzędu i rady.
Najlepiej wypadły Mieścisko i Wapno. Obie gminy uzyskały po 100 punktów w składowej transparentność i zostały oznaczone jako kategoria 4. To oznacza komplet punktów za wszystkie cztery badane elementy: publikowanie projektów uchwał, udostępnianie zapisów posiedzeń rady gminy, informowanie o konsultacjach społecznych oraz publikowanie raportów z konsultacji.
Tuż za nimi znalazły się Skoki i Gmina Wiejska Wągrowiec. Obie jednostki osiągnęły 75 punktów i zostały przypisane do kategorii 3. W praktyce zabrakło im jednego elementu: raportów z konsultacji społecznych. Pozostałe trzy wskaźniki miały wartość pozytywną.
Niżej sklasyfikowano Damasławek, z wynikiem 67 punktów i kategorią 2. Tu sytuacja jest bardziej złożona, bo gmina publikowała projekty uchwał i zapisy posiedzeń rady, ale nie informowała o konsultacjach społecznych. W materiale zaznaczono też, że wskaźnik dotyczący raportów z konsultacji nie był badany, co wynika z metodologii indeksu: gdy gmina nie prowadziła konsultacji albo nie wykazano informacji o nich, część wskaźników liczona jest inaczej, jako średnia z trzech, a nie czterech wartości.
Najsłabiej w tym zestawieniu wypadły miasto Wągrowiec i Gołańcz. Obie jednostki uzyskały po 50 punktów i trafiły do kategorii 1. W mieście Wągrowiec problemem okazał się brak informowania o konsultacjach społecznych oraz brak raportów z konsultacji. Z kolei w Gołańczy nie udostępniano projektów uchwał, a także nie publikowano raportów z konsultacji, choć sama informacja o konsultacjach była dostępna.
To porównanie pokazuje rzecz ważną. O wyniku transparentności nie decydują wielkie inwestycje ani rozbudowane strategie, lecz podstawowe standardy komunikacji z mieszkańcami.
W praktyce dla mieszkańców powiatu wągrowieckiego wniosek jest prosty. Mieścisko i Wapno pokazują pełny model przejrzystości. Skoki i Gmina Wiejska Wągrowiec są blisko, ale mają wyraźną lukę w publikowaniu raportów z konsultacji. Damasławek wypada przeciętnie, a miasto Wągrowiec i Gołańcz mają najwięcej do nadrobienia, bo ich wynik oznacza spełnienie tylko części podstawowych standardów jawności.
Jak wypadły gminy z powiatu wągrowieckiego w składowej „transparentność” zestawienie:
Mieścisko – 100 pkt, kategoria 4
Wapno – 100 pkt, kategoria 4
Skoki – 75 pkt, kategoria 3
Gmina Wągrowiec – 75 pkt, kategoria 3
Damasławek – 67 pkt, kategoria 2
Miasto Wągrowiec – 50 pkt, kategoria 1
Gołańcz – 50 pkt, kategoria 1.
Jedyne co mi brakuje to transparentności o planowanych inwestycjach. Dowiadujemy się o nich dopiero gdy zaczynają się pierwsze prace.